این روزها رمز ارزها که نوعی پول الکترونیکی می باشند، طرف دارهای زیادی پیدا کرده اند. ارز دیجیتال که برخی از مردم سود خوبی داده است و رشد چشمگیری نسبت طلا و مسکن داشته، باعث شده افراد زیادی به سوی آن کشیده شوند. در این میان برخی ها سود می کنند و برخی ها ضرر و برخی ها مورد کلاهبرداری قرار می گیرند.
حال در این مقاله برای شما خواهیم گفت کلاهبرداری رمز ارز چیست و آیا امکان پیگیری دارد یا خیر.
جرم کلاهبرداری رمز ارز چیست؟
در کشورهای جهان قانون متفاوت است و به دلیل نوظهور بودن این حوزه، در ایران جرم براساس مجازات کلاهبرداری و تجارت الکرونیک و جرایم رایانه ای در نظر گرفته می شود و مجرمین براساس این مفاد قانونی مجازات خواهند شد.
برااساس ماده 1 قانون اختلاس و کلاهبرداری، هر شخصی که کلاهبرداری کند، مجازات آن 1 الی 7 سال حبس و جزای نقدی است.
همچنین ماده 12 و 13 جرایم رایانه ای که اشاره ای به رمز ارزها داشته است، مجازات کلاهبرداری ارز دیجیتال را جزای نقدی، ضبط اموال و حبس در نظر گرفته است.
مجازات کلاهبرداری ارز دیجیتال چیست؟
براساس ماده قانون هایی که در بالا گفته شده، هر فردی با ارسال پیامک جعلی، ساخت سایت و درگاه پرداخت یا هک کردن سیستم های کامپیوتری اموال افراد را سرقت کنند، مجازات این فرد، رد مال به صاحبان اصلی، جریمه نقدی و حبس 1 الی 3 سال خواهد بود.
اگر شخص به صورت فیشینگ کلاهبرداری کند، براساس ماده 12 و 13 علاوه بر رد مال، جریمه نقدی و حبس 1 روز الی 91 روز محکوم می شود.
انواع کلاهبرداری رمز ارز :
روش کلاهبرداری این نوع رمزارزها بسیار متنوع است و هر بار کلاهبرداران یک روش جدید ابداع می کنند که برخی از آنها که خیلی ها ازش بی خبرند عبارتند از :
درینرها و امضای مخرب
با طراحی یک سایت یا بات جعلی با درخواست امضا، دسترسی خرج کردن توکن از کیف پول شما را دائمی می کند و دارایی های شما بدون نیاز به کلید خصوصی ناگهان خالی می شود.
ایردراپ و داستینگ جعلی
ارسال توکن ناشناس/بی ارزش به کیف پول و ترغیب کاربر به سواپ یا اتصال کیف پول به سایت جعلی؛ با اولین تعامل، کلاهبردار به تمامی اطلاعات شما در کیف پول دسترسی پیدا می کند و براحتی و با زدن یک دکمه تمامی اطلاعات شما را تخلیه می کند.
کیف پول و افزونه تقلبی
نسخه های جعلی MetaMask/WalletConnect/Trust Wallet در استورها یا به صورت فایل نصبی؛ برخی به صورت انحصاری برای خود کیف پول راه اندازی می کنند و بعد از اینکه تعداد کاربران بالا رفت، نرم افزار غیرفعال می شود و تمامی پول های شما از بین می رود.
پشتیبانی جعلی و مهندسی اجتماعی
ایجاد تیکت/تماس به نام صرافی/کیف پول و درخواست سید/کد 2FA یا کشاندن کاربر به «AnyDesk/Remote»؛ با دسترسی از راه دور حساب شما تخلیه می شود.
OTC و امانی جعلی
توافق خرید و فروش خارج از صرافی با «ضامن» ساختگی در گروه ها؛ انتقال رمزارز یا ریال و سپس بلاک/خروج.
عرضه اولیه و پیش فروش جعلی
برخی دیگر با سرمایه های کلان اقدام به تلیغات کوین جدید می کنند و با پیش فروش آن اقدام به جمع آوری پول زیادی می کنند و سپس افراد متوجه می شوند که اصلا پولی در کار نیست.
حملات DNS/BGP و «آدرس پوِیزنینگ»
جعل دامنه یا دستکاری رزولوشن DNS و ساخت تراکنش با آدرس های بسیار شبیه (ابتدا/انتها مشترک) برای فریب «کپی/پیست».
راگ پول نرم و سخت
سخت: تخلیه کامل نقدینگی. نرم: افزایش تدریجی مالیات، مینت نامحدود، تغییر مالکیت قرارداد به کیف پول تیم و خروج خزنده.
بدافزار کلیپ بورد/کی لاگر
تعویض خودکار آدرس مقصد هنگام کپی، یا سرقت سید از طریق کی لاگر/اسکرین گرابر به ویژه در ویندوزهای کرک شده.
بریج/کراس چین جعلی
درگاه های انتقال بین زنجیره ای ساختگی که پس از اتصال کیف پول، امضای تخلیه یا ریدایرکت به قرارداد مخرب می گیرند.
چگونه شکایت خود را پیگیری کنیم؟
با توجه به اینکه کلاهبرداری ارزهای دیجیتال در حال افزایش است و شما قربانی شده اید، اصلا جای نگرانی نیست و نیاز نیست استرس و مضطرب شوید. با سه مرحله را به شما یاد می دهیم که با پیگیری می توانید به حق و حقوق خود برسید.
اولین قدم تنظیم شکایت است
اولین کار این است که شما یک شکواییه تنظیم کنید که جامع و کامل باشد و تمامی اطلاعات مربوط به کلاهبرداری را بنویسید. اگر برایتان سخت است تنظیم چنین شکواییه ای ، می توانید از نمونه شکواییه های جرایم رایانه ای که در اینترنت است، مطالعه کنید یا از وکیل کیفری کمک بگیرید.
دقت داشته باشید، اگر میخواهید از وکیل کمک بگیرید، به این توجه داشته باشید که در حوزه رمز ارز تخصص داشته باشد. زیرا وکلای ارز دیجتال در شهر شیراز یا تهران یا محل سکونت خود، با انواع این کلاهبرداری آشنا است و می داند که چگونه شما را راهنمایی کند و تجربه کافی در مورد این مسائل دارد.
دومین قدم مراجعه به دفاتر خدمات قضایی است
دفاتر خدمات قضایی که در تمامی شهر ایران وجود دارد، محلی برای ثبت شکایت است. شما همراه با مدارک و شکواییه به این دفاتر مراجعه می کنید و شکایت را ثبت می کنید. اینجا شما نیاز به ثنا دارید و اگر ندارید جای نگرانی نیست و دفاتر خدمات قضایی اینکار را برای شما انجام می دهند.
در نهایت شکایت شما ثبت شده و به مراجع مربوطه ارسال می شود و روند کار از طریق ابلاغیه برایتان ارسال می شود و اگر نیاز به حضور باشد به شما اطلاع می دهند.
نقش پلیس فتا در رسیدگی به جرم
در منظومه رسیدگی به جرایم سایبری و رمز ارز ، پلیس فتا به عنوان ضابط تخصصی دادگستری، وظیفه پیگیری و پیدا کردن مجرمین اینترنتی است و بر مبنای قانون جرایم رایانه ای ۱۳۸۸، آیین دادرسی کیفری ۱۳۹۲ و آیین نامه الکترونیکی (مصوبات قوه قضاییه)، این وظیفه را دارد ادله دیجیتال را به شکل قابل استناد استخراج و برای جریان دادرسی کار را هموار کند.
محدودیت و صلاحیت هایی که پلیس فتا در قانون دارد عبارتند از :
دسترسی به داده های شخصی و مسدودسازی حساب ها منوط به دستور قضایی است؛ فتا ضابط است نه مرجع صدور حکم. در دعاوی صرفاً مدنی (مانند مطالبه خسارت)، ورود فتا محدود به جنبه کیفری و کارشناسی ادله فنی است.
همکاری بین المللی و مسدودسازی در صرافی های خارجی به ظرفیت معاضدت قضایی، کانال های بین پلیسی و پذیرش پلتفرم ها وابسته است؛ ریسک تأخیر و شست وشوی دارایی در میکسرها و پل های زنجیره ای بالاست و گزارش سریع شاکی اهمیت حیاتی دارد.
همه زیان های مالی در بازارهای پرریسک عنوان کیفری ندارند؛ فقدان «مانور متقلبانه» یا عنصر فریب می تواند شکایت صرفاً حقوقی/قراردادی محسوب شود.
سخن پایانی
در نهایت اگر شما قربانی جرایم مربوط به ارز دیجیتال شده اید هیچ جای نگرانی نیست و با پیگیری به موقع می توانید سرمایه از دست رفته خود را بازگردانید.
